Gần 20 năm trước, trong quá trình làm rẫy tại khu vực thôn Ea Pil, xã Cư Prao, một gia đình phát hiện chiếc bình tông nằm dưới hố đất bị sụt. Trên thân bình có những dòng chữ, ký hiệu được khắc thủ công. Gần hai thập kỷ sau, hiện vật này trở thành manh mối để lực lượng chức năng tổ chức khảo sát, khai quật, tìm kiếm tại khu vực nghi có hài cốt liệt sĩ.
Ngày 17/7/2026, Đội K51 - Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Đắk Lắk phối hợp với UBND xã Cư Prao và Ban Chỉ huy Quân sự xã tổ chức khảo sát, khai quật, tìm kiếm tại khu vực nghi có hài cốt liệt sĩ trên địa bàn thôn Ea Pil, xã Cư Prao.
Từ chiếc bình tông dưới hố đất sụt
Nguồn tin được cung cấp bởi bà Nguyễn Thị Ngọc, trú tại thôn 2, xã Cư M’ta. Theo bà Ngọc, cách đây gần 20 năm, trong quá trình gia đình làm rẫy tại khu vực thôn Ea Pil, xã Cư Prao, trước đây là khu vực bãi xe cháy thuộc thôn 1, xã Ea Pil, huyện M’Drắk, tỉnh Đắk Lắk, gia đình bà phát hiện một chiếc bình tông dưới một hố đất bị sụt.
Mặt trước chiếc bình tông được khắc các ký hiệu “Ng - Vân”, “KI” cùng một hình vẽ
Chiếc bình tông có những dấu tích đặc biệt. Mặt trước được khắc các ký hiệu “Ng - Vân”, “KI” cùng một hình vẽ; mặt sau có dòng chữ “Ng V” và số “11-74”.
Mặt sau chiếc bình tông có dòng chữ “Ng V” và số “11-74”
Những dòng chữ và ký hiệu ấy đã khiến người phát hiện cũng như lực lượng tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ không khỏi trăn trở. Đó là tên người? chữ viết tắt? ký hiệu cá nhân hay thông tin liên quan đến một người lính từng hoạt động, chiến đấu tại khu vực này? Con số “11-74” mang ý nghĩa gì? Liệu những ký hiệu “Ng - Vân” và “Ng V” có thể giúp xác định người từng sử dụng chiếc bình tông? Những câu hỏi ấy đến nay vẫn chưa có lời giải.
Trăn trở những dòng chữ khắc trên bình tông
Điều khiến những người tham gia tìm kiếm không khỏi trăn trở là những dòng chữ, ký hiệu được khắc trên chiếc bình tông. Đó là những dấu tích ít ỏi còn lại trên một hiện vật được phát hiện dưới lòng đất, nhưng phía sau những ký tự tưởng chừng đơn giản ấy có thể là câu chuyện về một người lính, một đồng đội hoặc một người đã mãi mãi nằm lại trên vùng đất này.
Đội K51 kiểm tra, xác minh di vật
Gần 20 năm kể từ ngày chiếc bình tông được phát hiện, những dòng chữ khắc trên thân bình vẫn còn đó như một lời nhắn gửi lặng thầm từ quá khứ. Theo thời gian, ký ức về chiến tranh có thể phai mờ, địa hình có thể thay đổi, những người từng biết câu chuyện có thể ngày một ít đi. Nhưng một hiện vật nhỏ bé với những dòng chữ được khắc bằng tay vẫn có thể lưu giữ một phần ký ức về một con người đã từng sống, chiến đấu và có thể đã hy sinh trên vùng đất này.
Các lực lượng phối hợp phát dọn, mở rộng mặt bằng phục vụ công tác tìm kiếm
Đối với những người làm công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, đôi khi một hiện vật nhỏ, một cái tên, một ký hiệu hay một lời kể tưởng như đã bị lãng quên cũng có thể trở thành manh mối quan trọng. Từ nguồn tin do bà Nguyễn Thị Ngọc cung cấp, Đội K51 đã phối hợp với UBND xã Cư Prao, Ban Chỉ huy Quân sự xã và các lực lượng liên quan tổ chức khảo sát thực địa, xác minh thông tin và tiến hành khai quật tại khu vực nghi vấn.
Khai quật, tìm kiếm nhưng chưa có kết quả cụ thể
Tại khu vực được xác định trên cơ sở nguồn tin do người dân cung cấp, các lực lượng chức năng tổ chức khảo sát, khai quật và tìm kiếm. Công tác tìm kiếm được triển khai thận trọng, từng khu vực được kiểm tra, đánh giá nhằm xác minh khả năng tồn tại hài cốt liệt sĩ hoặc các di vật liên quan.
Lực lượng chức năng tiến hành khai quật, tìm kiếm tại vị trí nghi có hài cốt liệt sĩ
Phạm vi tìm kiếm được mở rộng nhằm kiểm tra các khu vực có khả năng liên quan đến nguồn tin về chiếc bình tông được phát hiện trước đây. Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại, việc khai quật chưa có kết quả cụ thể. Lực lượng chức năng tiếp tục nghiên cứu, đánh giá thông tin và xác định hướng tìm kiếm phù hợp trong thời gian tới.
Từ một hiện vật, tiếp nối một hành trình
Chiếc bình tông nhỏ bé, với những dòng chữ và ký hiệu được khắc trên thân, có thể chỉ là một vật dụng bình thường trong cuộc sống của một người lính năm xưa. Nhưng nếu những ký hiệu ấy gắn với một người đã hy sinh, thì hiện vật này có thể là một trong những dấu tích cuối cùng còn lại để lần tìm về người đã sử dụng nó.
Lực lượng chức năng mở rộng phạm vi tìm kiếm tại khu vực nghi có liên quan đến nguồn tin về chiếc bình tông
Gần 20 năm sau ngày được phát hiện, chiếc bình tông vẫn được lưu giữ. Từ một hiện vật được nhặt lên trong quá trình làm rẫy, thông tin về nó đã mở ra một hướng xác minh mới trên hành trình tìm kiếm hài cốt liệt sĩ tại vùng đất Cư Prao.
Công tác khai quật, tìm kiếm được triển khai thận trọng, tỉ mỉ tại khu vực nghi vấn
Dù kết quả khai quật bước đầu chưa xác định được hài cốt liệt sĩ, hành trình tìm kiếm vẫn sẽ tiếp tục. Bởi phía sau mỗi hiện vật, mỗi ký hiệu và mỗi nguồn tin có thể là một câu chuyện về một người lính đã ra đi nhưng chưa trở về.
Phương tiện cơ giới được huy động hỗ trợ lực lượng chức năng mở rộng phạm vi tìm kiếm trên diện rộng
Trên vùng đất từng ghi dấu những năm tháng chiến tranh, những ký ức được Nhân dân gìn giữ qua thời gian sẽ tiếp tục được kết nối với công tác xác minh, khảo sát và tìm kiếm.
Cần thêm những ký ức để giải mã chiếc bình tông
Để làm rõ nguồn gốc chiếc bình tông và những dòng chữ, ký hiệu được khắc trên hiện vật, lực lượng chức năng rất cần thêm thông tin từ các cựu chiến binh, thân nhân liệt sĩ, nhân chứng lịch sử và những người từng sinh sống, chiến đấu hoặc biết về khu vực bãi xe cháy trước đây, thuộc thôn 1, xã Ea Pil.
Các lực lượng phối hợp sử dụng phương tiện cơ giới mở rộng khu vực tìm kiếm, không bỏ sót những vị trí có khả năng liên quan
Đội K51 - Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Đắk Lắk và UBND xã Cư Prao trân trọng đề nghị các cựu chiến binh, thân nhân liệt sĩ, nhân chứng lịch sử và Nhân dân biết thông tin liên quan đến chiếc bình tông có các ký hiệu “Ng - Vân”, “KI”, “Ng V” và “11-74”; khu vực bãi xe cháy trước đây, thuộc thôn 1, xã Ea Pil; hoặc các trường hợp hy sinh, mất tích, chôn cất trong thời kỳ chiến tranh tại khu vực thôn Ea Pil, cung cấp thông tin cho cơ quan chức năng.
Các lực lượng chức năng kiểm tra từng lớp đất trong quá trình khai quật, tìm kiếm
Mọi thông tin, dù chỉ là một ký ức, một cái tên, một địa danh cũ hay một câu chuyện được nghe kể từ nhiều năm trước, đều có thể trở thành manh mối quan trọng trong quá trình xác minh, tìm kiếm. Bởi với những người đã hy sinh vì Tổ quốc, hành trình tìm kiếm các anh sẽ không bao giờ dừng lại.
Thông tin có thể cung cấp về:
UBND xã Cư Prao, tỉnh Đắk Lắk
Địa chỉ: Thôn 1, xã Cư Prao, tỉnh Đắk Lắk.
Đồng chí Nguyễn Văn Quát - Phó Chánh Văn phòng HĐND và UBND xã.
Điện thoại: 0988.233.050.
Hoặc:
Đội K51 - Phòng Chính trị, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Đắk Lắk.
Đồng chí Thượng tá Nguyễn Văn Từ - Đội trưởng Đội K51.
Điện thoại: 0967.311.134.
Ngọc Thảo
