Đổi mới để thích ứng, kiếm tạo để phát triển - Một năm nhìn lại chặng đường vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp (Bài 1)

Có những dấu mốc được ghi vào lịch sử bằng những quyết sách lớn. Cũng có những dấu mốc được lưu giữ trong ký ức bằng chính những đổi thay bình dị nhưng bền bỉ trong cuộc sống của người dân. Tròn một năm kể từ khi mô hình chính quyền địa phương hai cấp chính thức đi vào vận hành, xã Cư Prao nhìn lại chặng đường đã qua không chỉ bằng những báo cáo tổng kết, những con số thống kê hay những công trình được hoàn thành, mà bằng sự chuyển mình trong tư duy quản trị, trong phương thức phục vụ và trong niềm tin ngày càng bền chặt giữa chính quyền với Nhân dân.

Một năm là khoảng thời gian chưa dài đối với một cuộc cải cách mang tầm vóc quốc gia. Nhưng một năm cũng đủ để kiểm chứng tính đúng đắn của một chủ trương lớn; đủ để thấy rõ sự nỗ lực, quyết tâm của cả hệ thống chính trị; và quan trọng hơn, đủ để người dân cảm nhận rằng bộ máy chính quyền đang ngày càng gần dân hơn, lắng nghe nhiều hơn và phục vụ hiệu quả hơn.

Trụ sở Ủy ban nhân dân xã Cư Prao

Trong dòng chảy đổi mới của đất nước, việc tổ chức chính quyền địa phương theo mô hình hai cấp không đơn thuần là sự thay đổi về cơ cấu hành chính. Đó là bước chuyển quan trọng trong tư duy quản trị nhà nước, hướng tới xây dựng một nền hành chính tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, phân định rõ chức năng, nhiệm vụ, tăng cường phân cấp, phân quyền và phát huy tính chủ động của chính quyền cơ sở. Mục tiêu cuối cùng của cuộc cải cách không nằm ở việc sắp xếp lại bộ máy, mà ở việc nâng cao chất lượng phục vụ Nhân dân, tạo môi trường thuận lợi hơn cho phát triển kinh tế - xã hội và xây dựng một nền hành chính hiện đại, minh bạch, chuyên nghiệp.

Đối với Cư Prao, ngày 01/7/2025 là một dấu mốc đặc biệt. Đó không chỉ là thời điểm bắt đầu vận hành một mô hình tổ chức mới, mà còn mở ra một hành trình mới – hành trình kiến tạo một chính quyền gần dân, vì dân và lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo cho mọi hoạt động.

Trên vùng đất còn nhiều tiềm năng nhưng cũng không ít khó khăn của phía Đông tỉnh Đắk Lắk, nơi đời sống của phần lớn người dân gắn với sản xuất nông nghiệp và các cộng đồng dân tộc anh em cùng chung sống, mỗi sự thay đổi trong phương thức quản lý đều tác động trực tiếp đến cuộc sống của hàng nghìn hộ dân. Bởi vậy, vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp đối với Cư Prao không chỉ là thực hiện một chủ trương lớn của Trung ương, mà còn là cơ hội để xây dựng một nền hành chính gần dân hơn, linh hoạt hơn và phục vụ hiệu quả hơn.

Không phải ngẫu nhiên mà ngay từ những ngày đầu triển khai, cấp ủy, chính quyền xã đã xác định nhiệm vụ quan trọng nhất là bảo đảm bộ máy mới hoạt động thông suốt, không để gián đoạn việc giải quyết công việc cho tổ chức và công dân. Phía sau sự vận hành ổn định ấy là biết bao nỗ lực của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức trong việc nhanh chóng thích ứng với yêu cầu mới, tiếp cận phương thức quản lý mới và xây dựng quy trình làm việc phù hợp với mô hình tổ chức mới.

Một năm qua, Cư Prao đã lựa chọn cách đi vững chắc. Không chạy theo những kết quả bề nổi. Không đánh đổi chất lượng lấy tốc độ. Không xem việc hoàn thành chỉ tiêu là đích đến cuối cùng. Thay vào đó, địa phương từng bước tạo dựng nền tảng phát triển bằng một nền hành chính ổn định, một bộ máy hoạt động hiệu quả và một tinh thần phục vụ ngày càng rõ nét.

Điều đáng ghi nhận nhất chính là tinh thần chủ động của cả hệ thống chính trị.

Không chờ đợi.

Không lúng túng.

Không để khoảng trống trong quản lý.

Từ việc kiện toàn tổ chức bộ máy, phân công nhiệm vụ rõ người, rõ việc đến việc duy trì thông suốt các hoạt động quản lý nhà nước, tất cả đều được triển khai với tinh thần trách nhiệm cao, bảo đảm mọi công việc phục vụ người dân được thực hiện liên tục, không bị gián đoạn bởi sự thay đổi về tổ chức.

Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Cư Prao trở thành cầu nối trực tiếp giữa chính quyền và Nhân dân, góp phần nâng cao chất lượng giải quyết thủ tục hành chính

Quan trọng hơn cả là sự chuyển biến trong tư duy phục vụ. Nếu như trước đây, cải cách hành chính thường được hiểu là đơn giản hóa thủ tục thì hôm nay, cải cách được nhìn nhận với ý nghĩa rộng hơn: xây dựng một nền hành chính phục vụ, trong đó mỗi cán bộ, công chức không chỉ hoàn thành nhiệm vụ được giao mà còn chủ động đồng hành, hỗ trợ và tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân và doanh nghiệp. Tinh thần ấy không còn là khẩu hiệu, mà đã hiện diện trong từng việc làm cụ thể.

Đó là sự chủ động của đội ngũ cán bộ tại Trung tâm Phục vụ hành chính công trong tiếp nhận, hướng dẫn và giải quyết hồ sơ.

Đó là việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin để rút ngắn thời gian xử lý công việc.

Đó là những cuộc đối thoại, những buổi tiếp công dân được duy trì thường xuyên để kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc ngay từ cơ sở.

Và trên hết, đó là nhận thức ngày càng rõ hơn rằng sự hài lòng của người dân không chỉ là mục tiêu hướng tới mà còn là thước đo chất lượng của nền công vụ.

Chính vì vậy, dù bộ máy được tổ chức lại, các hoạt động quản lý nhà nước trên địa bàn vẫn được duy trì liên tục, ổn định. Những hồ sơ hành chính vẫn được tiếp nhận và giải quyết đúng quy định. Những kiến nghị của người dân vẫn được lắng nghe và xử lý kịp thời. Những nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng - an ninh vẫn được triển khai đồng bộ, không bị ngắt quãng bởi sự thay đổi về tổ chức. Đó là minh chứng rõ ràng nhất cho tinh thần "đổi mới nhưng không xáo trộn, tinh gọn nhưng không giảm chất lượng phục vụ".

Một trong những dấu ấn nổi bật của năm đầu tiên là sự chuyển biến mạnh mẽ trong cải cách hành chính và chuyển đổi số. Trung tâm Phục vụ hành chính công của xã tiếp tục phát huy hiệu quả theo cơ chế một cửa, một cửa liên thông, công khai đầy đủ 430 thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền giải quyết của UBND xã. Chỉ trong 6 tháng đầu năm 2026, Trung tâm đã tiếp nhận 1.229 hồ sơ, trong đó 1.142 hồ sơ được nộp trực tuyến, đạt gần 93%; 1.130 hồ sơ đã được giải quyết, bảo đảm đúng thời gian và đúng quy định. Đằng sau những con số ấy là sự thay đổi rất thực trong trải nghiệm của người dân.

Những chuyến đi lại nhiều lần để hoàn thiện hồ sơ dần được thay bằng việc nộp hồ sơ trực tuyến.

Những thủ tục vốn mất nhiều thời gian nay được rút ngắn nhờ quy trình điện tử.

Khoảng cách giữa chính quyền với người dân được thu hẹp bằng sự công khai, minh bạch và thái độ phục vụ tận tình, trách nhiệm của đội ngũ cán bộ.

Đó là những thay đổi không ồn ào nhưng có ý nghĩa sâu sắc. Bởi mỗi thủ tục được giải quyết nhanh hơn đồng nghĩa với việc người dân có thêm thời gian cho lao động, sản xuất; doanh nghiệp có thêm điều kiện phát triển; còn chính quyền thì ngày càng khẳng định vai trò là người đồng hành cùng sự phát triển của địa phương.

Nông nghiệp tiếp tục là nền tảng phát triển kinh tế của địa phương, từng bước chuyển từ phát triển theo chiều rộng sang nâng cao chất lượng và giá trị sản phẩm

Song hành với cải cách hành chính là những bước tiến rõ nét trong chuyển đổi số. Hiện nay, xã đang cung cấp 430 dịch vụ công trực tuyến, trong đó có 156 dịch vụ công trực tuyến toàn trình; tỷ lệ hồ sơ được nộp trực tuyến đạt 90,8%, 100% hồ sơ trực tuyến được xác thực bằng tài khoản định danh điện tử, tỷ lệ số hóa hồ sơ đầu vào đạt 100%, tỷ lệ thanh toán trực tuyến đạt trên 98%. Những kết quả ấy phản ánh sự quyết tâm của địa phương trong việc xây dựng chính quyền số, đưa công nghệ trở thành công cụ phục vụ người dân thay vì chỉ là giải pháp hỗ trợ quản lý.

Đằng sau những chỉ số chuyển đổi số là một cách tiếp cận mới đối với quản trị địa phương. Chính quyền không còn là nơi người dân phải tìm đến để xin giải quyết công việc, mà đang từng bước trở thành nơi chủ động cung cấp dịch vụ, đồng hành và hỗ trợ người dân bằng những phương thức ngày càng hiện đại, thuận tiện và minh bạch hơn.

Có thể nói, sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, điều lớn nhất mà Cư Prao đạt được chưa phải là những con số hay những danh hiệu, mà là sự hình thành một tư duy quản trị mới – tư duy của một chính quyền kiến tạo, hành động và phục vụ.

Một năm nhìn lại, những chuyển biến ban đầu ấy có thể chưa phải là những thay đổi mang tính đột phá, nhưng đã đủ để tạo dựng nền móng cho một chặng đường phát triển lâu dài. Bởi mọi sự phát triển bền vững đều bắt đầu từ một nền hành chính vận hành hiệu quả, từ một bộ máy biết lắng nghe và hành động vì Nhân dân.

Và chính từ nền tảng ấy, những chuyển biến trên các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh trong năm đầu tiên càng trở nên rõ nét hơn, góp phần tạo nên diện mạo mới của Cư Prao – một vùng quê đang từng ngày đổi mới, thích ứng và vững bước trên hành trình phát triển cùng đất nước.

 Ngọc Thảo - Nguyễn Tâm - Vũ Hoa